“Chính trị bình dân”, cuốn sách gối đầu giường (Phần một hai) (Lã Minh Luận)

Lượt xem: 272

”...suy cho cùng, Ý THỨC HỆ trong thời kì hiện đại này có cần thiết cho một đảng chính trị, một cộng đồng, một xã hội, một quốc gia không? Nhiều triết gia trả lời rằng KHÔNG. Bởi khi đã toàn cầu hoá thì tính truyền thống sẽ suy yếu...”

“CHÍNH TRỊ BÌNH DÂN” – CUỐN SÁCH GỐI ĐẦU GIƯỜNG (Phần I) Lã Minh Luận

Nếu thuở còn thơ tôi đã coi cuốn “Thép đã tôi thế đấy” của nhà văn Nga Nhi-ca-lai A-xtơ-rốp-xki là cuốn sách “gối đầu giường” thì bây giờ cái “GỐI” hay nói cách khác là CẨM NANG - TÚI GẤM thật sự của tôi mới chính là cuốn sách này - CHÍNH TRỊ BÌNH DÂN, con đẻ của một nữ tác giả còn rất trẻ - Phạm Đoan Trang. Tôi hái mấy bông trà thơm ngát trồng ở góc sân nhà đặt lên cuốn sách để bày tỏ lòng trân trọng và ngưỡng mộ đối với người phụ nữ đã anh dũng bào thai rồi vật lộn trong đau đớn để sinh ra nó cho một mục đích cao cả.

Ôi chao! Một đứa con tinh thần chào đời đúng lúc cả đoàn người đang lạc trong rừng sâu, đêm tối. Tiếng khóc oe oe chào đời của nó dù đã làm người sinh hạ ra nó bị đánh đập, bị bắt bớ dày vò nhưng nó đã cảnh báo cho đoàn người đang lạc bước tìm được lối ra theo ánh sáng mặt trời đúng nghĩa, trong đó có tôi, trước khi nó có nguy cơ bị bóp chết.

Cuốn sách trước hết hấp dẫn tôi về hình thức bố cục. Một cuốn sách khoa học là cuốn sách có bố cục rõ ràng, mạch lạc, thể hiện tính thống nhất từ chủ đề (đề tài) đến nội dung, hình thức văn bản. Xem qua mục lục rồi đọc vào chi tiết từng chương mục, tôi đã bị hấp dẫn bởi sự chặt chẽ, logic, dễ hiểu trong nội dung và đặc biệt tính thuyết phục về cách thức dẫn nguồn chính xác và những liên hệ thực tế hết sức gần gũi của nó.

Về nội dung, ngay từ đầu, cuốn sách đã nêu rõ ý tưởng và mục đích xây dựng cuốn sách, nhằm giúp cho Phong trào đấu tranh Dân chủ, Nhân quyền trong nước một cái nhìn sơ đẳng về chính trị. Là một người dân mà không hiểu gì về chính trị đã là khiếm khuyết rồi chứ chưa nói tới những người có lí tưởng cao đẹp mà lại không hiểu gì về lí tưởng mà mình theo đuổi thì thật là hài hước. Vậy, cái đích mà cuốn sách này hướng tới chính là làm cuộc khai trí cho tất cả những ai quan tâm tới cuộc đời mình, tới tương lai của con cháu mình, rộng hơn là tương lai của cộng đồng, đất nước... có được cuộc sống ấm no, an bình, hạnh phúc. Giản dị vậy thôi và nó được đặt tên là CHÍNH TRỊ BÌNH DÂN. Bình dân bởi nó hướng tới mọi đối tượng và phục vụ cho mọi nhu cầu cần đến nó. Nó là cơm áo sát sườn, là nước uống, khí thở của mỗi cuộc đời, bình dị đâu có xa lạ mà xưa nay người ta cứ né tránh để sống mãi trong đói nghèo, tăm tối, cam chịu và nô lệ...

Cuốn sách dẫn dắt người đọc đi từ khái quát đến cụ thể những khái niệm vốn dĩ rất trừu tượng của triết học, kinh tế học, chính trị học, xã hội học... được diễn giải thành những khái niệm nhẹ nhàng, dễ hiểu, gần gũi mà những học sinh lớp 12 học hành nghiêm túc cũng có thể tiếp nhận được, nhất là khả năng làm cho “thế hệ vứt đi” của chúng tôi cũng phải lay động hồn trí, trẻ hoá tinh thần mà muốn phá phách, vạch trời cào đất, dâng trọn cả trái tim đầy thương tật này cho non sông, đất nước...

Chúa ơi! Đọc đến đâu những đường xông con chữ cứ dựng lên hàng hàng lối lối cuốn hút hồn tôi khiến tôi muốn đàm thoại ngay cùng tác giả về một số khái niệm, quan niệm, chẳng hạn như CHÍNH QUYỀN & NHÀ NƯỚC. Oh! Té ra hai khái niệm này không phải là một mà xưa nay nhiều người đã đánh tráo và cũng khiến cho nhiều kẻ lỗn lận một cách đáng tiếc. Điều thú vị là tôi được mở mắt bởi khái niệm TÍNH CHÍNH DANH CỦA CHÍNH QUYỀN. Một chính quyền có tính chính danh là “Một chính quyền được thành lập một cách hợp pháp, hợp lí; có hiến pháp, luật pháp giới hạn quyền lực của nhà nước để không xâm phạm vào quyền tự do của người dân; có nhà nước pháp trị, tam quyền phân lập, các chức vụ có nhiệm kì... và được bầu cử công bằng tự do.” Một chính quyền hành động thực sự vì dân, đem lại cho nhân dân NIỀM TIN chính đáng để phục tùng. Và tất nhiên, nếu một chính quyền không được bầu cử hợp hiến, hợp pháp và chỉ hành động bằng tuyên truyền, bạo lực, đe doạ, lừa dối, không có nhân vật kiệt xuất, không có thành tựu kinh tế vượt trội so với khu vực và thế giới, tham nhũng... thì chính quyền ấy chẳng những chẳng có niềm tin mà còn không có tính chính danh.

Cuốn sách đã chỉ rõ cho độc giả mối quan hệ giữa NHÀ NƯỚC & CHÍNH QUYỀN. Nhà nước (quốc gia) phải có đủ bốn yếu tố: con người (dân), chính quyền (bộ máy điều hành và công cụ phục vụ nhà nước); lãnh thổ (đất); chủ quyền (độc lập chủ quyền lãnh thổ, bất khả xâm phạm) mới hoàn thiện khái niệm. Vậy theo tiêu chí đó, chính quyền chỉ là tập hợp một số các cá nhân và những thiết chế, chỉ là bộ máy, là công cụ thực thi chức năng của nó (bảo đảm an ninh, trật tự xã hội và an ninh quốc phòng), nhờ đó mà nhà nước được tồn tại. Do vậy, chính quyền chỉ là một trong bốn yếu tố cấu thành nên nhà nước và nó không thể đại diện cho một nhà nước nếu không có tính chính danh.

Nói đến NHÀ NƯỚC là nói đến một QUỐC GIA, một ĐẤT NƯỚC, một DÂN TỘC... là nói đến độc lập chủ quyền lãnh thổ, nói đến nhân dân và chính quyền vững mạnh, nói đến chiều sâu truyền thống lịch sử văn hoá lâu đời, truyền thống đấu tranh dựng nước, giữ nước và những chính sách ưu việt hướng vào con người sinh sống trong nhà nước đó. Quốc gia, đất nước, dân tộc, nhân dân là những yếu tố mang giá trị vĩnh hằng, bất biến còn triều đại hay chế độ, thể chế, chính quyền là những yếu tố không bền vững, nó sẽ bị thay đổi nếu không có tính chính danh, nó không nhằm phục vụ cho quyền lợi của quốc gia, dân tộc hay khi nó bị suy thoái và trở nên tồi tệ.

Về khái niệm DÂN CHỦ, cuốn sách cũng mang lại cho độc giả hiểu ở các cách khác nhau. Nhưng theo cách gần gũi nhất: “Dân chủ là một hình thức tổ chức chính quyền theo các nguyên tắc: “Quyền quyết định tối cao thuộc về người dân; tất cả mọi người đều bình đẳng về chính trị; đều có tiếng nói; đa số thống trị, thiểu số phải theo đa số.” Nhưng điều thứ tư này cũng có những cái bất hợp lí mà cuốn sách đã nêu rõ. Chính quyền là một tổ chức và tổ chức nào cũng có đại diện. Đại diện đó do dân bầu ra để thay mặt mình vận hành, quản trị đất nước, bảo đảm những quyền lợi cho mình trong cuộc sống, những đại diện đó gọi là chính trị gia. Những chính trị gia ấy phải mang hơi thở, tiếng nói của dân chứ không phải tiếng nói của tổ chức chính quyền hay chế độ độc đoán, toàn trị. Vậy, người đọc có thể tự liên hệ tình hình Dân chủ ở nước ta thế nào? Nó có không và vì sao nó bị bị chính quyền hiện hành thù ghét và đàn áp? Nó có cần thiết và cấp bách phải đấu tranh cho một nền dân chủ hay không? Vì sao?

Khi cung cấp kiến thức về CÁC CHỦ NGHĨA, cuốn sách cũng cho người đọc hiểu thế nào là một chủ nghĩa rồi từ đó dẫn đến các khái niệm về CHỦ NGHĨA TỰ DO, CHỦ NGHĨA BẢO TỒN; thế nào là xu hướng TẢ, xu hướng HỮU và rất logic, tác giả minh hoạ luôn bằng thực tế qua hai đảng mang tính chính danh ở Mỹ, đó là Đảng Cộng hoà và Đảng Dân chủ, làm cho một người rất ấm ớ về hai đảng phái này như tôi cũng hiểu được tư tưởng, quan điểm, quan niệm... và các hành động chính trị của họ. Và cũng thật tuyệt, qua đây, tôi có thể gián tiếp hiểu được vì sao hai đảng luôn cạnh tranh với nhau? Ông Donal Trump đang làm gì cho đất nước của ông ấy thêm vững mạnh? Vì sao ông ấy phải làm cho nền kinh tế Trung Cộng phải trở về vị trí đúng nghĩa của nó? Tất cả không phải vì Tổng thống hằn thù hay cậy uy quyền nước lớn mà chèn ép nước có thế yếu hơn mà vì muốn bình đẳng trong thương mại. Thương mại phải được cạnh tranh lành mạnh theo công ước quốc tế, không chơi bẩn, gian lận, không chèn ép lẫn nhau, ngược lại, phải tạo điều kiện cho nhau cùng phát triển. Chưa nói đến việc ông muốn củng cố cho chính quyền của ông phải là một chính quyền vững mạnh, phải là một chính quyền có nền khoa học kĩ thuật tiến tiến, hiện đại; một nền kinh tế thị trường vượt trội so với khu vực và toàn cầu... Tuy nhiên, chưa có một chính quyền, một đất nước nào đạt được những tiêu chí “thiên đường”, hoàn hảo cả, song nếu chính quyền ấy luôn hướng về LẼ PHẢI để hành động, thì đó mới là một chính quyền đem lại NIỀM TIN yêu cho nhân dân.

Trên đây là một số bình luận và cảm xúc của người viết sau khi mới đọc xong 139 trang đầu của cuốn sách. Tâm đắc biết bao và phải dừng lại ghi nhanh những cảm xúc đó bởi trí nhớ là kẻ lãng du không thể tin tưởng được. Rất cảm tạ những ai đã đọc và chưa đọc cuốn sách... đã ghé qua đây chia sớt cùng tôi! Nếu ai chưa đọc thì hãy tìm đến với nó cho tác giả cuốn sách thêm ấm lòng và biết đâu chính chúng ta “tự diễn biến, tự chuyển hoá” trong chính mình sau khi đọc nó thì sao?
(Còn nữa)

Lã Minh Luận

Nguồn: facebook.com/permalink.php?story_fbid=853396625041850&id=100011145603752

***

 “CHÍNH TRỊ BÌNH DÂN” – CUỐN SÁCH GỐI ĐẦU GIƯỜNG (Phần II). Lã Minh Luận

Trong cuốn CẨM NANG CHÍNH TRỊ này, nữ nhà văn Phạm Đoan Trang đã cung cấp cho bạn đọc biết 10 loại chủ nghĩa trong hàng trăm thứ CHỦ NGHĨA (Ý THỨC HỆ) đã từng tồn tại trong lịch sử nhân loại. Đó là Chủ nghĩa Tự do, Chủ nghĩa Bảo tồn, Chủ nghĩa xã hội và Dân chủ xã hội, Chủ nghĩa Phát xít, Chủ nghĩa Vô chính phủ, Chủ nghĩa môi trường, Tôn giáo thuần tuý, Chủ nghĩa Cộng đồng, Chủ nghĩa Nữ quyền, Chủ nghĩa Dân tộc. Đó cũng là những chủ nghĩa phổ biến trong lịch sử loài người từ xưa đến nay và chúng cũng được biết đến nhiều nhất trên thế giới.

chinhtri_binhdan07

CHỦ NGHĨA – Ý THỨC HỆ hay còn gọi là HỆ TƯ TƯỞNG, “Ý thức hệ là một hệ thống niềm tin dẫn dắt hành động chính trị. Cụ thể hơn là một tập hợp các quan điểm, quan niệm có quan hệ qua lại, dẫn dắt hoặc tạo cảm hứng cho các hành động chính trị.” Một ý thức hệ hoàn chỉnh phải mang “tính tổng quát, tính lan toả, tính rộng khắp, tính mạnh mẽ”. Vậy, làm phép qui chiếu thì CNXH mà ĐCS VN và một số nước hiện nay vẫn còn đang cố bám đuổi có còn mang những tiêu chí đó không?

Không chỉ bây giờ “Chính trị bình dân” ( pdf Chính trị bình dân - Phạm Đoan Trang (6.39 MB) ) mới nói đến CNXH là CHỦ NGHĨA KHÔNG TƯỞNG mà thế giới đã nhận ra nó từ lâu và nó đã thành hiệu ứng đomino từ những năm 80-90 của thế kỉ trước để bước sang ý thức hệ TB kiểu mới. Bởi CNXH là một chủ nghĩa ăn bám, tham nhũng, một chủ nghĩa giả dối, tạo ra cho xã hội một loạt những kẻ ăn không ngồi rồi, bóc lột, bất công và nghèo đói, nhất là từ khi Chủ nghĩa Mác được trộn trạo với một mớ hổ lốn các loại chủ nghĩa như chủ nghĩa Lênin, Stalin, Mao… và nó được “nâng cấp” lên thành Chủ nghĩa Cộng sản, ngang hàng với chủ nghĩa Phát xít mà thế giới gọi chúng là ĐẠI HOẠ của nhân loại.

Trong khi CNXH đã thoái trào và nhiều nước TB ở phương Tây và châu Âu vẫn đang trên đà phát triển thì CON ĐƯỜNG THỨ BA ra đời. Đây là một khái niệm, một Ý THỨC HỆ khá mới mẻ mà cuốn sách đem lại cho bạn đọc. Ý THỨC HỆ này có tham vọng thay thế cho cả CNTB và CNXH. Vậy nó có phải là con đường thú vị và lí tưởng không? Nội dung của nó là gì?

– Thứ nhất, nó thừa nhận toàn cầu hoá trong thế giới hiện đại.

– Thứ hai, CNXH nhà nước can thiệp từ trên xuống dưới đã hết thời; CNTB đã phát triển thành “kinh tế tri thức”, đề cao vai trò công nghệ thông tin và kĩ năng cá nhân, trong đó, nhà nước đóng vai trò thiết yếu về kinh tế và xã hội. Cụ thể:

+ Phát triển giáo dục, đào tạo kĩ năng cho dân, nâng cao cạnh tranh kinh tế toàn cầu.

+ Phát triển xã hội dân sự và các cộng đồng để hạn chế sức ép của CNTB và thị trường.

Những người theo trường phái này đề xướng khái niệm “nhà nước công lợi”, nghĩa là nhà nước hỗ trợ tài chính có điều kiện cho giáo dục và những người đang tìm việc… Họ kêu gọi cân bằng quyền và trách nhiệm, bình đẳng về cơ hội và ủng hộ chế độ nhân tài.

Như vậy, hệ tư tưởng thứ ba này nó sẽ phù hợp với một nhà nước như thế nào? Có phải là một nước Dân chủ, đa nguyên, đa đảng, tam quyền phân lập không? Việt Nam ngay bây giờ sẽ chọn đi theo con đường nào? Có nhất thiết phải rập khuôn theo một ý thức hệ mà các nước phương Tây, châu Âu đã đi hay theo xu hướng CHỦ NGHĨA THỰC DỤNG mà nước Mỹ bây giờ đang thực hành? Cuốn sách không chỉ cung cấp kiến thức mà còn gợi mở cho những ai đang đau đáu trước thực trạng mà nhận đường, tìm đường changer cho đất nước.

Một thứ chủ nghĩa nữa khiến suy nghĩ của tôi phải dừng lại khá lâu, đó là CHỦ NGHĨA DÂN TỘC & LÒNG YÊU NƯỚC. Chủ nghĩa Dân tộc hiểu theo nghĩa rộng là Chủ nghĩa Quốc gia. Chủ nghĩa này trong thời kì phong kiến ở Việt Nam hay Trung Quốc nó được coi là một phẩm chất tốt đẹp – CHỦ NGHĨA YÊU NƯỚC. Chủ nghĩa yêu nước (tinh thần yêu nước, lòng yêu nước) được cụ thể hoá bằng lòng trung thành (tôi trung), trung quân ái quốc – yêu nước trung thành với vua, ngược lại, trung với vua nghĩa là yêu nước. Khi các cuộc nội hay ngoại chiến xẩy ra, thần dân tham chiến trước hết là vì vua, vì lãnh thổ mà vua đang cai trị (Sông núi nước Nam vua Nam ở…). Vì vậy, quyền và lợi sau khi chiến thắng đều thuộc về vua và đẳng cấp quý tộc chứ không thuộc về dân đen.

Bước sang thế kỉ XX, trải qua quá trình giành độc lập dân tộc, thay đổi chế độ, ĐCS lên nắm quyền, lãnh đạo toàn dân tham gia hai cuộc chiến lớn (chống Pháp, Mỹ…) và cuộc tốc chiến thứ ba chống quân bành trướng Tàu Cộng, cái “chủ nghĩa yêu nước” ấy suy cho cùng nó đã bị người ta lợi dụng để lôi kéo, gắn kết toàn dân tham gia cuộc chiến vì một ý thức hệ mịt mờ (XHCN) chứ không phải vì chủ quyền lãnh thổ, vì một quốc gia, dân tộc. Bởi lẽ, khi cuộc chiến kết thúc thì quyền và lợi vẫn thuộc về ai, có phải chủ yếu chỉ ở một nhóm người? Và các khẩu hiểu “Trung với đảng, hiếu với dân…” nghĩa là thế nào?

Tuy vậy, từ cuối thế kỉ XX sang đầu thế kỉ XXI, làn sóng toàn cầu hoá, Trái đất tròn bỗng bị đập bẹp thành cái mâm phẳng thì khái niệm Chủ nghĩa quốc gia, dân tộc… đã trở nên lỏng lẻo ở nhiều nước. Các nước phương Tây nhanh chóng hoà nhập vào làn sóng toàn cầu còn các nước phương Đông thì chậm chạp hơn, nhất là Việt Nam… nó bị chính cái chủ nghĩa dân tộc bó buộc, ăn sâu vào tinh thần, tư tưởng mỗi người dân: 
“Ôi! Tổ quốc ta yêu như máu thịt
Như mẹ, như cha, như vợ, như chồng
Ôi! Tổ quốc nếu cần ta chết
Cho mỗi ngôi nhà, ngọn núi, con sông…” (Chế Lan Viên)

Chính cái chủ nghĩa yêu nước cực đoan ấy mà khiến hầu hết người Việt bị lợi dụng vào những mục đích xấu như lôi kéo tham gia chiến tranh vì Tổ quốc… mà họ không biết được đó có phải là mục đích chính hay không? Còn nữa, người Việt Nam khi tham gia bất cứ một sự kiện nào cũng thể hiện màu cờ sắc áo dân tộc bằng cách mang theo cờ đỏ sao vàng, nhất là khi vào sân vận động xem bóng đá. Một rừng cờ đỏ, áo đỏ, băng zôn đỏ… đỏ đến chói chang, nhức nhối, bức bối gợi người ta nghĩ đến những cuộc chiến tranh đẫm máu “xương chất thành núi, máu chảy thành sông, tanh hôi vạn dặm…”, gợi người ta nghĩ đến Chủ nghĩa Sô-vanh: kiêu ngạo, hiếu chiến, hung hãn, bạo lực… Ở Mỹ và châu Âu thì chủ nghĩa dân tộc đã mang hàm ý tiêu cực.

Vậy, chủ nghĩa dân tộc, tinh thần yêu nước, lòng yêu nước ở đây là gì? Là trước hết ta hãy yêu chính ta, yêu gia đình của ta, yêu nơi ta sinh ra và lớn lên, gắn bó, đó là quê hương; yêu thiên nhiên, yêu con người và cuộc sống; ham hiểu biết và yêu lao động, biết giúp đỡ người hoạn nạn, kém may mắn, biết bất bình căm tức trước những cái ác, cái xấu, cái bất công, vô lí, trái lẽ phải… sẵn sàng hi sinh bản thân nếu vì một mục đích lớn lao, cao cả, chính đáng; tỉnh táo để không bị lợi dụng…

Chốt lại vấn đề về các chủ nghĩa, tác giả cuốn sách muốn nói với bạn đọc rằng khi nền kinh tế thị trường đã trở nên toàn cầu hoá thì khái niệm quê hương, đất nước, dân tộc, quốc gia và lòng yêu nước cũng không còn mặc định trong tư tưởng mỗi người nữa. Các công ty sản xuất, chế xuất hay kinh doanh đều có thể hợp tác, liên doanh, liên kết với nhau trên toàn cầu, ở đâu lâu thì đất cũng hoá tâm hồn, hoá quê hương; còn đối với cá nhân, thì ở đâu có nhà nước pháp quyền, quyền lợi của họ được bảo đảm, có công việc tốt và an xã hội tốt thì đó là quê hương, là Tổ quốc.

Vậy, suy cho cùng, Ý THỨC HỆ trong thời kì hiện đại này có cần thiết cho một đảng chính trị, một cộng đồng, một xã hội, một quốc gia không? Nhiều triết gia trả lời rằng KHÔNG. Bởi khi đã toàn cầu hoá thì tính truyền thống sẽ suy yếu. Con người vừa thích độc lập lại vừa cần hợp tác; chủ nghĩa nào thì cũng bị chống đối và ủng hộ, chủ nghĩa nào cũng có mặt tốt, mặt tồi tệ. Có lẽ người ta hướng tớI… CHỦ NGHĨA THỰC DỤNG chăng? Lịch sử chuyển động theo LẼ PHẢI không phải THÓI QUEN TRUYỀN THỐNG, CNXH quá lỗi thời, ắt nó phải chuyển động theo xu thế của thời đại. 
(Còn nữa)

Lã Minh Luận

Nguồn: facebook.com/permalink.php?story_fbid=856836018031244&id=100011145603752