Mục tiêu giáo dục khai sáng hay luyện kỹ năng (Trung Quang)

Lượt xem: 460

“…Dân tộc ta luôn bị đàn áp, cai trị bởi những đồng loại mạnh hơn, tàn bạo hơn hoặc kẻ thủ ngoại xâm cũng bởi đặc tính này, vì dân tộc ta đã không được học tự do, sáng tạo và tự chủ từ tấm bé…”

giaoduc_treem01

Giáo dục khai sáng dựa trên sự tự do học hỏi, nâng cao khả năng nhận thức và đánh giá sự việc. Vì vậy phương pháp học tập cũng đa dạng và kiến thức học tập phong phú. Và quan trọng nhất nó phải dựa trên sự thảo luận. Sự thảo luận thực tế nâng cao nhận thức cho cả học trò lẫn giáo viên. Học trò được tham gia tranh luận sẽ nâng cao khả năng phản xạ, đánh giá , phân tích và hiểu thấu sự việc còn giáo viên sẽ nâng cao kỹ năng truyền thông và sự hiểu biết về tâm , sinh lý và nhận thức của học trò. Dạy theo phương pháp này đòi hỏi giáo viên có nhận thức, khả năng truyền thông cao và tỷ lệ học sinh/ giáo viên phải thấp. Tức một giáo viên chỉ kèm được 5 cho đến 15 học sinh mà thôi vì quá trình dạy là tương tác 2 chiều giữa giáo viên và học sinh. Kiến thức truyền đạt trong giáo dục khai sáng rất đa dạng, có thể nói là không có gì không tranh luận đến, tùy theo nhận thức và nhu cầu của lứa tuổi, và người giáo viên phải có kiến thức bao quát tổng hợp mới đảm nhận được vai trò này. Các nước phát triển luôn chọn những người giỏi nhất cho các cấp mẫu giáo, tiểu học là như vậy.

Giáo dục khai sáng cũng là con đường đưa con người đến khả năng tự học. Đó là tự suy luận, lập luận, tự tìm kiếm tài liệu và phương hướng nghiên cứu. Nó tạo nền tảng và xây dựng sự tự chủ, sáng tạo cho con người. Phần lớn những người giỏi giang, hiểu biết đều là kết quả của sự tự học hỏi, nâng cao trình độ kiến thức hàng ngày. Tuy nhiên không vì thế mà xem nhẹ kiến thức nền tảng giảo dục ở trường học, vì có một nền tảng mà trường học có thể truyền đạt cho đứa trẻ : đó là tự chủ về tư duy.

Giáo dục luyện kỹ năng điều có thể thấy phổ biến ở nền giáo dục chúng ta, đặc biệt là các trường chuyên. Trẻ em thay vì được dạy về tự nhận thức lại chỉ được rèn luyện cac kỹ năng cụ thể như giải toán, viết văn theo các công thức, phương pháp có sẵn. Giáo dục kiểu này cần rất ít sáng tạo, cứ theo sách vở mà làm, và kiến thức thu nhận được lại xa rời thực tế và khó áp dụng cho các đặc tính đa dạng của cuộc sống. Giáo dục rèn kỹ năng dựa trên một quan điểm là xã hội được phân công lao động kỹ lưỡng, những người được rèn luyện một kỹ năng tốt có thể có thu nhập cao và được tôn trọng. Song kỳ thực những vị trí làm việc như vậy là rất hiếm hoi, nhất là những đất nước nông nghiệp lạc hậu như chúng ta. Trong trường hợp một ngươi làm tốt chuyên môn song không có khẳ năng ứng xử cho phù hợp với xung quanh, không biết luồn cúi thì cũng không có cơ hội phát huy và nâng cao thu nhập. Giáo dục kỹ năng khiến cho người ngày càng thui chột khả năng học tập, gò bó về tư duy và sợ hãi sự cạnh tranh, sự đa dạng của đời sống. Khiên họ dần dần mang tâm thức nô lệ, thích được phân công công việc phù hợp mà không nghĩ ra việc để làm, sáng tạo ra sản phẩm và giải pháp cho xã hội và mất khả năng xây dựng liên kết con người. 
Giáo dục luyện kỹ năng là con đường hiểu lệch lạc về đời sống, những kiến thức xã hội, dân tộc, chính trị bị bỏ qua, tập trung vào các nội dung có thể thi, có thể chấm điểm dễ dàng. Đó là lý do học sinh chúng ta ghét lịch sử, địa lý và các môn hoạt động, thực hành.

Mục tiêu của giáo dục rèn kỹ năng là tạo ra những người biết thành thạo một loại kiến thức ( chưa hẳn đã thành thạo một việc ) , và yêu cầu của nó là học sinh phải biết nghe lời, một lớp học vì vậy có thể có tới 60- 100 học sinh với 1 giáo viên vì tương tác là một chiều, kiến thức giáo viên đưa ra coi như nghiễm nhiên được thừa nhận, không phản biện và giải thích . Đến lượt kiến thức đó không cần được làm mới và bổ sung cho phù hợp với thời đại.

Đây cũng là mục đích của nhà cầm quyền để tạo ra một lớp người biết nghe lời, không sáng tạo, không có khả năng tranh luận và tự chủ. Một người chỉ học một môn chuyên thì sẽ không hiểu gì về tổng thể xã hội hoặc hiểu một cách lệch lạc. Vì các vấn đề xã hội là tổng hợp và được giải quyết một cách tổng hợp. Vì dụ để sản xuất một cái bàn thì ta không thể dùng chỉ kiến thức toán, văn, hay hóa lý được. Nó cần người vẽ mẫu, người hiểu vật liệu và người hiểu các công cụ để sản xuất. Xã hội dạy theo kỹ năng rất thiếu người sáng tạo và thiếu cả người quản lý để kết nối những cá nhân với ký năng riêng rẽ để cùng làm việc chung. Cuối cùng là những kẻ cầm quyền này nô dịch đất nước, làm quốc gia lụn bại và tiêu vong trước tham vọng của kẻ thù.

Trẻ em, từ sơ sinh đến khoảng 10 tuổi là thời gian các em tiếp xúc với nhận thức tư duy và phương pháp. Trong thời gian này, nếu trẻ em đó rơi vào phương pháp giáo dục rèn kỹ năng thì thật sự là điều đáng tiếc. Người ta rất khó biến một người tự do tư tưởng thành lệ thuộc và bị dẫn dắt. Song cũng rất khó để chuyển từ một người lệ thuộc, không có tư tưởng trở thành người tự do. Dân tộc ta luôn bị đàn áp, cai trị bởi những đồng loại mạnh hơn, tàn bạo hơn hoặc kẻ thủ ngoại xâm cũng bởi đặc tính này, vì dân tộc ta đã không được học tự do, sáng tạo và tự chủ từ tấm bé.

Hãy tìm hiểu giáo dục và hãy chọn con đường cho con cái của mình.

Trung Quang

Nguồn: facebook.com/trung.quang.79462